W gminie Żmudź jest siedem razy więcej wdów niż wdowców, ale też więcej kawalerów niż panien. Najmniej liczna miejscowość ma zaledwie 5 mieszkańców. Z demografią nie jest dobrze, bo od sześciu lat więcej ludzi umiera niż się rodzi, społeczeństwo się starzeje, a młodzi wyjeżdżają w poszukiwaniu pracy i lepszych możliwości.
Żmudzcy urzędnicy przeanalizowali dane demograficzne ostatnich sześciu lat. Informacje o liczbie mieszkańców, urodzeniach, zgonach czy migracjach pokazują kondycję społeczną i gospodarczą gminy oraz skalę jej funkcjonowania. Dane te pozwalają śledzić dynamikę zmian rok do roku, strukturę ludności według wieku i płci, gęstość zaludnienia, a także udział mieszkańców w wieku przedprodukcyjnym, produkcyjnym i poprodukcyjnym.
W 2025 r. w gminie Żmudź urodziło się 21 dzieci, a w 2024 r. i 2023 przybyło po 20 nowonarodzonych mieszkańców.
W 2022 r. liczba urodzeń wyniosła 22, a w 2021 r. – 19. Najwięcej dzieci w ciągu ostatnich sześciu lat urodziło się w 2020 r. – 37. W każdym analizowanym roku począwszy od 2020 liczba zgonów przewyższała liczbę urodzeń. W 2025 r. zmarło 45 mieszkańców gminy Żmudź, w 2024 r. – 37, w 2023 r. – 35, w 2022 r. – 45, w 2021 r. – 56, a w 2020 r. – 47. Oznacza to, że w gminie Żmudź jest taki sam trend, jak w większości samorządów w kraju – ujemny przyrost naturalny – tj. liczba zgonów przewyższa liczbę urodzeń. Społeczeństwo starzeje się. Według przedstawionych przez żmudzkich urzędników statystyk mężczyźni w gminie Żmudź żyją krócej niż kobiety. Miejscowością liczącą najmniej mieszkańców jest Gałęzów – 5, najliczniejszą miejscowością jest Żmudź – 714. Na koniec 2025 r. w gminie Żmudź było 712 kawalerów, 545 panien, 628 żonatych, 653 zamężnych, 64 rozwodników, 71 rozwódek, 27 wdowców i aż 195 wdów.
Spadek demograficzny w ostatnich sześciu latach w gminie Żmudź jest znaczący i postępuje z każdym rokiem. W 2020 r. liczba zameldowanych na stałe i czasowo mieszkańców w gminie wynosiła 3119, a w 2025 r. było to już 2895 mieszkańców.
– Taka sytuacja nie dotyczy tylko naszej gminy – podobne problemy ma wiele samorządów w całej Polsce, a szczególnie na terenach wiejskich – mówi Edyta Niezgoda, wójt gminy Żmudź. – Powody są dość proste: rodzi się mniej dzieci, społeczeństwo się starzeje, a młodzi ludzie wyjeżdżają do większych miast lub za granicę w poszukiwaniu pracy i lepszych możliwości. Skutki tego zjawiska odczuwa cała lokalna społeczność. Mniej mieszkańców to mniejsze wpływy do budżetu gminy, co utrudnia utrzymanie szkół, instytucji czy realizację nowych inwestycji.
Zmienia się też codzienne życie – jest mniej dzieci w szkołach, trudniej o rozwój lokalnych usług, a rośnie potrzeba opieki nad osobami starszymi. Gmina Żmudź podejmuje działania, aby ograniczyć zjawisko depopulacji i stworzyć mieszkańcom jak najlepsze warunki do życia. Samorząd inwestuje w infrastrukturę drogową, poprawę jakości przestrzeni publicznej oraz rozwój sieci wodno-kanalizacyjnej i dostępu do Internetu. Gmina stara się także pozyskiwać środki zewnętrzne na nowe inwestycje i projekty społeczno-edukacyjne, sportowe i kulturalne. Gmina konsekwentnie realizuje działania, które mają na celu zatrzymanie jej mieszkańców i serdecznie zachęca nowe osoby do osiedlania się na jej terenie. (opr. mo)
