Imieniem Franciszka Galery, lubelskiego bohatera z czasów okupacji, zostanie nazwany skwer u zbiegu ulic Lotniczej i Elektrycznej. Uchwałę w tej sprawie jednomyślnie podjęli miejscy radni.
W czasie okupacji niemieckiej Franciszek Galera był kierownikiem Taborów Miejskich przy ulicy Elektrycznej. Na ich terenie w 1941 roku, ukryto dwa przed Niemcami płótna Jana Matejki „Bitwa pod Grunwaldem” i „Kazanie Skargi”.
„Ukrywanie przed okupantem hitlerowskim i sprawowanie osobistego nadzoru nad tymi bezcennymi dziełami sztuki stanowiło oznakę niezwykłego heroizmu Galery, który na terenie zakładu mieszkał wraz ze swoją rodziną – czytamy w uzasadnieniu projektu, nad którym w nocy z niedzieli na poniedziałek głosowali radni.
– Niebezpieczeństwo sytuacji potęgował fakt, że za wskazanie miejsca przechowywania dzieł, zwłaszcza „Bitwy pod Grunwaldem”, mającej dla hitlerowców znaczenie propagandowe, władze Generalnego Gubernatorstwa wyznaczyły nagrodę w wysokości 10 milionów marek, zaś za samo ukrywanie obrazów groziła kara śmierci” – czytamy dalej.
Galera opiekował się obrazami do 1944 roku, kiedy do Lublina wkroczyli żołnierze Armii Czerwonej. Za „wybitne zasługi w dziele ratowania i ochrony dóbr polskiego dziedzictwa kulturowego” został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Otrzymał też Medal Unii Lubelskiej. W uznaniu za postawę Galery Muzeum Narodowe w Warszawie przekazało w depozyt Muzeum Lubelskiemu obraz „Unia Lubelska”.
Grzegorz Rekiel
