Relikwie kontra płomienie

Tegoroczne upamiętnienie historycznej pożogi z 2 czerwca 1719 r., która omal nie strawiła Lublina, będzie wyjątkowe.


Od 10 lat, zawsze 10 czerwca, Lubelska Trasa Podziemna (Ośrodek „Brama Grodzka-Teatr NN”) organizuje happening odtwarzając dzieje tego najbardziej znanego w historii miasta pożaru, upamiętnionego na słynnym obrazie „Pożar miasta Lublina” znajdującym się jednej z bocznych kaplic bazyliki oo. Dominikanów. Przedstawia on płonące miasto, przez które idzie procesja dominikańska, niosąca relikwie drzewa Krzyża Świętego. To wydarzenie miało miejsce właśnie 2 czerwca 1719 roku. Tego dnia, w czasie burzy, rozgorzała pożoga. Pioruny bijące z nieba wzniecały coraz to nowe ogniska pożaru, a mieszkańców ogarnęło przerażenie. Gdy wydawało się, iż już nic nie powstrzyma kataklizmu, ojcowie dominikanie zwrócili się o pomoc do Boga, wyruszając procesją naprzeciw pożarowi. Swoje modły zanosili także rabini w najbardziej ogarniętej pożarem dzielnicy żydowskiej. Dzięki tym modlitwom w czasie procesji, jak podają historyczne źródła: „poznana została przecudowna Krzyża Świętego protekcja, z osobliwej prowidencji boskiej doznana”. Stał się cud i groźny ogień udało się opanować. Corocznie wydarzenia tego dnia odtwarzane są z dużą pieczołowitością. Z kościoła dominikanów wychodzi procesja, której towarzyszą ojcowie dominikanie oraz mieszczanie i mieszczki w nawiązujących do historii strojach. – W tym roku mamy dla lublinian niespodziankę – zapowiada Maria Kowalczyk z Lubelskiej Trasy Podziemnej. – Każdy może przygotować swój własny historyczny strój, nawiązujący do klimatu XVIII-wiecznej epoki i wziąć udział w konkursie na najlepsze historyczne przebranie. Do wygrania są atrakcyjne gadżety – zachęca.

Upamiętnienie pożaru na specjalnym portalu:

Projekt „Pożar Lublina – 298. rocznica ocalenia miasta z wielkiego pożaru”, prowadzony przez pracowników Lubelskiej Trasy Podziemnej, zakłada nie tylko upamiętnienie tego najbardziej znanego w historii pożaru. Planowana jest również budowa portalu internetowego o wszystkich pożarach Lublina. – Zarówno tych większych, jak i trochę mniej znaczących, było na przestrzeni dziejów na pewno ponad czterdzieści. Planujemy na naszym portalu, za pomocą planów pokazać ich zasięg, opowiedzieć o ich skutkach, ale też i sposobach radzenia sobie z nimi i im zapobiegania – mówi Maria Kowalczyk.
To trudna, archiwalna praca wymagająca długotrwałych poszukiwań. Na szczęście sporo wzmianek o lubelskich pożogach zachowało się w źródłach historycznych, takich jak dokumenty czy dawne kroniki. Premiera „portalu z pożarami” planowana jest w listopadzie br. Cały projekt „Pożar Lublina – 298. rocznica ocalenia miasta z wielkiego pożaru” finansowany jest ze środków Muzeum Historii Polski w Warszawie w ramach programu „Patriotyzm Jutra”. Wszystkich chętnych do udziału w historycznej rekonstrukcji Wielkiego Pożaru zapraszamy 2 czerwca na Stare Miasto. W tym roku organizatorów wesprą m.in. strażacy z OSP w Wojciechowie, którzy już o godzinie 18.00 zorganizują pokaz sprzętu gaśniczego. Początek inscenizacji o godzinie 20.30 w kościele oo. Dominikanów, procesja przejdzie przez Stare Miasto Bramą Grodzką by około godziny 22.00 powrócić z powrotem na Rynek. Organizatorzy zapewniają, że w jej trakcie nie zabraknie licznych niespodzianek.
Wydarzenie jest częścią większego projektu poświęconego lubelskim pożarom, dofinansowanego przez Muzeum Historii Polski w Warszawie. (EM.K.)