Mąż sprawiedliwy

19 marca Kościół obchodził uroczystość św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny. Papież Benedykt XVI mówił o św. Józefie jako o tym, który „spogląda z ufnością i odwagą w przyszłość”.


Święty pokazuje swoim działaniem, że cokolwiek czynimy z miłości, czyny te idą za nami w wieczność, bo tylko prawdziwa miłość nie umiera. Józef pochodził z królewskiego rodu Dawida. Mimo wysokiego pochodzenia, nie miał majątku. Na życie zarabiał stolarstwem i ciesielką. Zaręczony z Maryją, stanął przed tajemnicą cudownego poczęcia. Bóg wybrał go na oblubieńca i opiekuna Dziewicy Matki Jezusa Chrystusa, wcielonego Boga. Jego wiernej i troskliwej opiece zostało powierzone dzieciństwo i młodość Odkupiciela świata.

Według prawa żydowskiego jako prawomocny mąż Maryi był uważany za ojca Jezusa. Tak go też nazywają Ewangelie. Wspominany jest w nich aż 26 razy, choć ani razu nie zabiera głosu. Ostatni raz widzimy go podczas pielgrzymki do Jerozolimy, gdy mały Jezus ma dwanaście lat. Później już się nie pojawia. Prawdopodobnie, gdy Jezus zaczął nauczać, Józef już nie żył. Apokryfy i pisma Ojców Kościoła wysławiają cnoty św. Józefa i niewysłowione powołanie jako oblubieńca Maryi, żywiciela Jezusa i ideału odpowiedzialnego człowieka, bezwzględnie dbającego o bliskich.

Najtrudniejsze sprawy stają się łatwymi

W ewangeliach Mateusza i Łukasza zawarte są konkretne sceny z życia Józefa, które odkrywają głębię i bogactwo związane z rolą, jaką spełnił on w zbawczym dziele. Św. Józef odznaczał się czystością serca, wielką pokorą, olbrzymią cierpliwością, hartem ducha i łagodnością – był i jest wzorem prawdziwego chrześcijanina. Nie mógł być stary, gdy poślubił Maryję, dopiero sztuka renesansu zrobiła z niego niesłusznie staruszka.

Wedle powszechnej wiary żył w czystości. Bóg obdarzył męża sprawiedliwego, jak nazywają go ewangeliści, swą łaską, pomnażając jego zasługi o szlachetność i blask świętości. Motywacją, dla której Józef podejmował wszystkie trudy, był sam Bóg. 8 grudnia 1870 r. papież Pius IX uroczyście ogłosił go patronem Kościoła Powszechnego. Odtąd dzień 19 marca stał się świętem bardzo uroczystym w Kościele na całym świecie.

Patron dobrej śmierci

Św. Bernard z Clairvaux podawał św. Józefa jako przykład tego, który wprowadza w prawdziwą, głęboką relację z Bogiem. Nikt, kto go wzywa w potrzebie, nigdy nie woła na próżno. W modlitwie do św. Józefa wypowiadamy słowa „Święty Józefie, Twoja władza nad sercem Jezusa sprawia, że najtrudniejsze sprawy Tobie powierzone stają się łatwymi do rozwiązania”. Jest on wzorem chrześcijanina doskonałego i patronem dobrej, spokojnej śmierci – umierał przecież w obecności Jezusa i Maryi. W ikonografii przedstawiany jest z Dzieciątkiem Jezus na ręku i z białą lilią, symbolem czystości.

Jego atrybutami są między innymi narzędzia ciesielskie: piła, siekiera, warsztat stolarski, bukłak na wodę, kij wędrowca, lampa i winorośl. Jest patronem licznych zakonów i krajów, między innymi Austrii, Czech. Filipin, Hiszpanii, Kanady, Portugalii, Peru, wielu diecezji i miast oraz patronem małżonków i rodzin chrześcijańskich, ojców, sierot, a także cieśli, drwali, robotników, rzemieślników, wszystkich pracujących i uciekinierów. Jego największe sanktuarium znajduje się w Montrealu w Kanadzie. Tamtejsza bazylika św. Józefa może pomieścić 12 tys. wiernych i posiada 61 dzwonów.

Nauczyciel modlitwy

W Polsce jest ponad 260 kościołów pw. św. Józefa. W naszej archidiecezji, oprócz dwóch świątyń w Lublinie, są jeszcze w Kraśniku, Łęcznej, Puławach i Świdniku. Olbrzymią czcią do św. Józefa wyróżniała się św. Teresa z Avila, wielka reformatorka Karmelu. Powtarzała często, że nie ma lepszego nauczyciela, jeśli chodzi o modlitwę. Wszystkie swoje klasztory fundowała pod jego imieniem.

Nic więc dziwnego, że kościół karmelitów bosych przy ul. Świętoduskiej 14, wybudowany w miejscu po niedokończonym zborze kalwińskim, ma właśnie wezwanie św. Józefa Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny. Fundatorką tego jednego z ciekawszych zabytków Lublina była Katarzyna z Kretków Sanguszkowa. Konsekracji kościoła według projektu Jakuba Tremanzela dokonał 28 sierpnia 1644 r. biskup Łucka Andrzej Gembicki. Kruchtę i dzwonnicę przebudowywano w 1903 i 1949 r. pod kierunkiem architekta Stefana Szyllera. W latach 1996-97 odbył się gruntowny remont kościoła pod kierunkiem architekta Czesława Gawdzika.

Wnętrze jest jednonawowe. Prezbiterium ma szerokość nawy. Sklepienie jest kolebkowe. Bogata renesansowa dekoracja sztukateryjna pokrywa i sklepienie, i ściany. Piękna bryła kościoła zwraca uwagę tym bardziej, że szczyt frontonu kościoła ozdobiony jest wykonanymi w technice sgraffito postaciami świętych, m. in. św. Jana od Krzyża i św. Teresy z Avila. Ołtarz główny i cztery pozostałe utrzymane są w stylu baroku. Między dwiema parami kolumn w głównym ołtarzu znajduje się wielki obraz św. Józefa, patrona kościoła, z ok. połowy XIX w.

Zupełnie inny charakter ma druga lubelska świątynia pw. św. Józefa przy ul. Filaretów 7. Tymczasowa kaplica murowana została pobłogosławiona przez biskupa Zygmunta Kamińskiego 20 grudnia 1981 r. 24 grudnia, w 11. dniu stanu wojennego, została tam odprawiona pierwsza pasterka.

Nowoczesny, dwupoziomowy kościół według projektu warszawskiego architekta Stanisława Fijałkowskiego powstał w latach 1986-1995. Realizatorami budowy byli ks. Stefan Soszka i ks. Stanisław Dziwulski. Wystrojem wnętrza zajmowała się Grażyna Czapska. 24 grudnia 1995 r. świątynię pobłogosławił abp Bolesław Pylak, natomiast poświęcenia kościoła dokonał 15 maja 2005 r. ks. abp Józef Życiński.

Przy prężnie działającej parafii, która obecnie liczy 14 163 wiernych, działają m. in. Duszpasterstwo Środowisk Twórczych, Duszpasterstwo Służby Zdrowia oraz liczne koła, wspólnoty religijne i grupy modlitewne. Parafia pw. św. Józefa wydaje kwartalną gazetę parafialną „Ku Wspólnocie”, obecnie najstarszą w archidiecezji lubelskiej. Elżbieta Kasprzycka

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca.

Bądź na bieżąco!

Najnowsze Wydanie
2026-11-09 Nowy Tydzień tygodnik lokalny
5,00zł Kup Gazetę