Święto improwizacji nad Bystrzycą

Przed nami 11. Lublin Jazz Festiwal, który odbędzie się w dniach 23-28 kwietnia. Organizatorzy tej okrzepłej już nad Bystrzycą imprezy chcą pokazać, że w drugą dziesiątkę życia FJL wchodzi raźnym krokiem. Warto uczestniczyć w tym wiosennym święcie muzyki, by sprawdzić, w jaką stronę zmierza współczesny jazz. Znów będzie trudno o bilety…


Lista wykonawców Festiwalu dowodzi, jak różnorodne brzmienia cechują współczesną muzykę jazzową, przywołuje też największe osiągnięcia światowego i polskiego jazzu w warstwie wspominkowej. Na scenie Centrum Kultury wystąpią jazzowi muzycy światowego formatu, m.in. Enrico Rava, Portico Quartet, Mammal Hands, Gnigler Sextett oraz energetyczne trio z Izraela Malox. Będą znani polscy jazzmani: m.in. Jerzy Mączyński, Irek Wojtczak czy Wojciech Jachna, a także grupa utalentowanych, młodych warszawskich muzyków z Jerry & The Pelican System.

Tegoroczną edycję Festiwalu otworzy cykl koncertów „Jazz w mieście”, wprowadzający synkopowe brzmienia w ciekawe przestrzenie Lublina. W dni 23-25 kwietnia można wybrać się na trzy bezpłatne występy (wszystkie o godz. 19) obiecujących, polskich wykonawców.

2-3 kwietnia Skerebotte Fatta zaprezentuje swój dźwiękowy projekt „Riders from the Ra” w Ładno Pracowni (ul. Lubartowska 30A). Pod ta nazwą kryje się duet: Jan Małkowski – saksofonista, oraz Dominik „Dodos” Mokrzewski – perkusista. To miłośnicy harmonii i ekspresji bluesowej.

Dzień później w księgarni muzycznej Święty Spokój (ul. Bramowa 6) wystąpi akordeonista solo Zbigniew Chojnacki. Najważniejszy dla niego jest dialog i spotkanie z odbiorcą. 25 kwietnia w Galerii Labirynt (ul. Popiełuszki 5) o godz. 19 zagra elektro-akustyczne Trio-io w projekcie „Waves”, łączącym współczesną muzykę kameralną ze swobodną improwizacją. Tworzą je: Zofia Ilnicka – flet, Łukasz Marciniak – gitara, Jakub Wosik – skrzypce. Na wymienione koncerty wstęp wolny.

Główne koncerty

26 kwietnia: Jerry & The Pelican System – piwnice CK o godz. 18:30 (bilet 20 zł); Portico Quartet (Wielka Brytania) – sala główna, godz. 20 (bilety 65 zł); Malox – piwnice, godz. 22 (bilet 20 zł).

Sobotnie koncerty, 27 kwietnia: Polish Jazz Requiem – sala główna godz. 18:30 (prapremiera); tamże o godz. 20:30 Enrico Rava Quartet (Włochy) w projekcie „Wild Dance”, Gnigler Sextett (Austria) – piwnice, godz. 22. Bilet łączony na te koncerty 80 zł.

W niedzielę 24 kwietnia zagrają: Adam Bałdych Quartet – „Sacrum/Profanum” sala główna, godz. 18; potem o godz. 20:30 Mammal Hands (UK). Od godz. 22 jam session w piwnicach CK. Bilet łączny 80 zł.

Kim są wykonawcy

Gwiazdą, będzie brytyjska grupa Portico Quartet. Ich muzyka plasuje się między wrażliwością Radiohead, Cinematic Orchestra czy Efterklang. Słychać tu echa jazzu i muzyki elektronicznej. Tworzą: Duncan Bellamy – perkusja, Milo Fitzpatrick – bas, Keir Vine – hang drums, Jack Wyllie – saksofon i keyboard.

Malox to szalone, energiczne avant-jazzowe trio z Izraela, które wystąpi po raz pierwszy w Polsce. Eyal Talmudi – saksofon, Roy Chen – bębny, Assaf Talmudi – keyboard, serwują słuchaczom na całym świecie wirtuozerską muzykalność, taneczne kompozycje i energię, która potrafi przenosić góry. – Od folku, przez progresywny jazz, ale i chwytliwe melodie, Malox uwiedzie każdego słuchacza wprowadzając go w muzyczny trans.

Wiedeńską formacją Gnigler Sextett dowodzi Jakob Gnigler – obecnie najciekawszy austriacki saksofonista. Towarzyszą mu: Philipp Harnisch – alt saksofon, Alex Kranabetter – trąbka, Simon Frick – skrzypce, Judith Ferstl – basistka i Niki Dolp – perkusista.

W swoich kompozycjach sięgają do tradycji jazzu, nie pomijając dorobku współczesnej awangardy i eksperymentu w tym nurcie. Bebopowa fraza, ostre wstawki instrumentów dętych i atonalne kolaże dają niezwykle energetyczne, ale i kameralne brzmienie. Wymieniają się improwizacjami, nieustannie zmieniają style i rytmy.

Prawdziwe asy Festiwalu

Grupę Enrico Rava 4-tet firmuje włoski trębacz Enrico Rava, należący do najważniejszych twórców europejskiego jazzu. Stosuje on często sposób artykulacji dźwięku podobny do maniery wypracowanej przez Tomasza Stańkę. Tym samym pielęgnuje zauroczenie twórczością Milesa Davisa – podkreśla to charakterem muzycznych wypowiedzi i sposobem wyrażania emocji. Współpracował i nagrywał z tuzami muzyki jazzowej (m.in. Carla Bley, Paul Motian, Gil Evans, Pat Metheny, Michael Petrucciani, John Abercrombie, Richard Galliano). W skład kwartetu wchodzą i muzycy młodego pokolenia: Francesco Diodati – gitara, Gabriele Evangelista – bas, Enrico Morello – bębny, nadający zespołowi ciekawy, swingowy charakter jazzu.

Na finał 11.LJF wystąpi brytyjskie trio Mammal Hands. Tworzą je Nick Smart – keyboard, Jordan Smart – saksofony, Jesse Barrett – perkusjonalia. Ich hipnotyczny jazz czerpie z muzyki sufickiej, szamańskich brzmień i ludowego folkloru Afryki Zachodniej, również z klasycznej muzyki i odważnej elektroniki. Zespół buduje swe kompozycje na bazie powtórzeń i rytmicznych pętli, tworząc urzekające, eteryczne, wręcz majestatyczne struktury nutowe o nieoczekiwanym rytmie i dynamice. Ich charyzma sprawiła, że Mammal Hands uznano za jeden z najbardziej ekscytujących zespołów jazzu w Europie. Wydali 3 znakomicie przyjęte płyty w brytyjskiej wytwórni Gondwana Records. W Lublinie zespół zaprezentuje nowe kompozycje z kolejnej płyty.

Będą i znani polscy jazzmani

Polish Jazz Requiem to projekt muzyczny, który firmują: Wojciech Jachna – trąbka, Irek Wojtczak – saksofony, Bartłomiej Oleś – bas, Bartek Prucnal – saksofon altowy, Marcin Oleś – perkusja. Inspiracją do stworzenia grupy był album nagrany wkrótce po śmierci Komedy przez Tomasza Stańko i jego kwintet – „Music for K”, będący hołdem i wyrazem jego gniewu po śmierci przyjaciela i wielkiego artysty. Podobnego mentora miał także Komeda, pisząc kilka lat wcześniej własne opus magnum po śmierci Johna Coltrane’a – „Nighttime, Daytime Requiem”. Polish Jazz Requiem chce oddać świat dźwięków swoich mistrzów, z pełnym sukcesem.

Z kolei Adam Bałdych Quartet wystąpi z premierą projektu „Sacrum Profanum”. Jest on próbą wpisania muzyki sakralnej różnych epok w kontekst współczesnego świata – jego bogactwa brzmień, wolności interpretacji i ekspresji. Kompozycje średniowiecznej mistyczki Hildegardy z Bingen, oraz utwory współczesnej awangardzistki Sofi Gubaiduliny to kompozycje. stanowiące trudne tworzywo. Próby jakiejkolwiek ingerencji aranżacyjno-interpretacyjnej są wręcz zabronione.

Bałdych podejmuje to wyzwanie i tworzy nowy projekt – niemal mistyczny, włączając w to brzmienie również swoje kompozycje napisane specjalnie dla tego zespołu. Wystąpią: Adam Bałdych – skrzypce, Krzysztof Dys – pianino, Michał Barański – bas, Dawid Fortuna – perkusja.

Z kolei kwintet Jerry & The Pelican System to grupa utalentowanych muzyków młodego pokolenia, zafascynowanych jazzem, który w ich wydaniu wytycza nową drogę – bez sztywnych ram i ograniczeń. Głównym założeniem zespołu jest łamanie schematów, tworzenie nowych form i nowatorskich rozwiązań. Muzycy występują na scenie w różnych formacjach i projektach: od free jazzu po brzmienia popowe. Wystąpią: Jerzy Mączyński – saksofon, Marcin Elszkowski – trąbka, Marcel Baliński – pianino, Franciszek Pospieszalski – bas, Krzysztof Szmańda – bębny.

Z wydarzeń towarzyszących

…w salach CK, 26 kwietnia, godz. 18 Macieja Nowaka: „Patrząc na jazz” – wernisaż wystawy fotografii (Galeria OKNA, 2 piętro budynku, wystawa czynna do 29 kwietnia). 27 kwietnia, godz. 17 projekcja filmu w reż. Nataszy Ziółkowskiej-Kurczuk „Komeda, Komeda”. 28 kwietnia, godz.16 spotkanie autorskie wokół książki Magdaleny Grzebałkowskiej „Komeda. Osobiste życie jazzu” – Filia nr 2 Miejskiej Biblioteki Publicznej przy CK, prowadzenie: Maciej Nowak wystawa plakatów z 10-letniej historii festiwalu w piwnicach CK.

Marek Rybołowicz