Podrzucili drogę jak kukułcze jajo

Jedynie dwa powiaty w województwie lubelskim – włodawski i parczewski – otrzymały od sejmiku „prezent” w postaci przekazania im łącznie 40 km drogi wojewódzkiej. – To jest działanie bezprawne, bo np. brakuje uzasadnienia. Obarcza się nas kilometrami dróg w fatalnym stanie, które będziemy musieli utrzymywać – mówią przedstawiciele władz powiatów parczewskiego i włodawskiego.

W końcu lipca sejmik województwa lubelskiego w ramach kaskadowego przekazywania dróg publicznych obarczył dwa powiaty – parczewski i włodawski – odcinkiem drogi, która była do tej pory wojewódzką nr 818 i prowadziła z Włodawy do Wisznic. Powiat włodawski został obdarowany 25-kilometrowym odcinkiem tej drogi, zaś parczewski – 15-kilometrowym. Województwo pozbyło się drogi na rzecz tych powiatów, oczywiście nie pytając ich o zgodę, a nawet nie uzasadniając decyzji. Koszty utrzymania drogi są wysokie, dlatego władze tych dwóch powiatów protestują, przytaczając wiele argumentów. Jednym z najciekawszych jest powód polityczny.

W ramach tzw. kaskadowego przekazywania dróg, czyli obniżania ich kategorii, np. z wojewódzkiej na powiatową, zarząd województwa lubelskiego otrzymał kilkadziesiąt kilometrów krajowej drogi na północy zachód (w wyniku powstania ekspresówki S17) jako wojewódzką. Zatem mógł takiej samej długości odcinek drogi wojewódzkiej przekazać powiatom. Jednak wybrał akurat powiaty, w których władza nie należy do PiS. Przypadek? – Przecież krajowe drogi przekazane dla województwa leżą w zachodniej części województwa, a nie we wschodniej – mówią samorządowcy. – Poza polityczną wendettą nie ma żadnego logicznego uzasadnienia tej decyzji.

Ponadto władze powiatu włodawskiego widzą wadę formalną, która pozwoliłaby na doprowadzenie do uchylenia uchwały sejmiku. Uchwała nie zawiera bowiem żadnego uzasadnienia. A wg np. wyroku NSA z lipca 2019 r. (I OSK 2536/17) „…w ramach kaskadowego przekazywania dróg publicznych właściwe organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mają obowiązek wykazywać, że dana droga nie spełnia cech drogi publicznej wyższej kategorii i dlatego jest dekategoryzowana.

Problem ten był przedmiotem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, który rozpatrywał zagadnienie konstytucyjność art. 1 pkt 2 oraz art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej. W wyroku z 26 maja 2015 r., Kp 2/13 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że sejmik województwa nie może podjąć zgodnej z prawem uchwały o pozbawieniu odcinka dotychczasowej kategorii drogi wojewódzkiej, jeśli odcinek ten nadal spełnia definicję drogi wojewódzkiej.

Poniżej publikujemy oficjalny sprzeciw władz powiatu włodawskiego.

Sprzeciw w sprawie przekazania przez Sejmik Województwa Lubelskiego drogi wojewódzkiej 818 na rzecz Powiatu Włodawskiego

Droga wojewódzka 818 stanowi połączenie drogi wojewódzkiej Nr 815 z drogą krajową Nr 82 oraz ma kluczowe znaczenie dla województwa, ponieważ łączy ze sobą dwa powiaty – parczewski i włodawski. Zgodnie z prawem sejmik województwa nie powinien podjąć uchwały o pozbawieniu odcinka dotychczasowego kategorii drogi wojewódzkiej, jeśli ten odcinek nadal spełnia definicję drogi wojewódzkiej, a jego parametry techniczne nie zmieniły się. Zgodnie z definicją droga wojewódzka zapewnia połączenia pomiędzy miastami powiatowymi, co bez wątpienia ma miejsce w tym przypadku. Obniżenie kategorii ma charakter bezzasadny i krzywdzący dla mieszkańców powyższych powiatów, a przede wszystkim marginalizujący w świetle całego województwa lubelskiego.

Groźba przekazania drogi wojewódzkiej 818 będącej w fatalnym stanie technicznym rodzi za sobą poważne konsekwencje. Przez wzgląd na ogromne obciążenie budżetowe wiążące się z tego typu przejęciem Zarząd Powiatu we Włodawie nie będzie w stanie ponosić odpowiedzialności finansowej związanej z utrzymaniem dodatkowych 25 km odcinka drogi wojewódzkiej. ZDP we Włodawie administruje drogami powiatowymi o łącznej długości 374,101 km. Na podstawie przeprowadzonych szczegółowych przeglądów dróg powiatowych i ocen nawierzchni w powiecie włodawskim wynika, że tylko 15,86% (45,207 km) dróg twardych posiada nawierzchnie w stanie dobrym i zadowalającym, natomiast w stanie niezadowalającym i złym znajduje się aż 84,14% (239,814 km) nawierzchni asfaltowych.

Wobec ogromu potrzeb środki, jakie ZDP otrzymuje na utrzymanie dróg są daleko niewystarczające i pozwalają jedynie na wykonanie niezbędnych prac utrzymaniowych. Wyeksploatowane konstrukcje nawierzchni drogowych wymagają wykonania pilnych wzmocnień (dywaniki bitumiczne) i uszczelnień (regeneracja, powierzchniowe utrwalenie). Wzrost natężenia ruchu, a przy tym szkodliwy ruch pojazdów wysokotonażowych powoduje przeciążenie konstrukcji nawierzchni i dodatkowo przyśpiesza jej degradację. Niski poziom środków finansowych nie tylko nie zapewnia niezbędnych nakładów na bieżące utrzymanie i remonty tych dróg, ale co gorsze nie pozwala także na podejmowanie działań rozwojowych.

Pomimo korzystania przez Powiat Włodawski z różnych źródeł dofinansowania od początku działalności, tj. od 1999 r. zmodernizowano jedynie 44,888 km dróg powiatowych. Przejęcie przeszło 25 km odcinka drogi będącego w złym stanie spowoduje konieczność kierowania otrzymywanych środków finansowych w większości na przejęty odcinek nawierzchni. Pozostałe drogi naszego powiatu będą w takim przypadku ulegały dalszej i coraz głębszej degradacji, co wpływać będzie na jakość ich użytkowania, a przede wszystkim na bezpieczeństwo mieszkańców Powiatu Włodawskiego.

Pozbawienie kategorii ww. odcinka drogi wojewódzkiej i zaliczenie do dróg powiatowych w naszej interpretacji winno być na terenie tego powiatu, na którym powstał nowy odcinek drogi zaliczonej do kategorii dróg wojewódzkich. Na terenie powiatu włodawskiego i parczewskiego nie powstał żaden nowy odcinek drogi krajowej.

Uważamy, że konieczne jest przeprowadzenie wspólnych działań i konsultacji pomiędzy zarządcami dróg różnych kategorii powstałych w trybie art. 10 ust. 5, 5a, 5c, 5e ustawy o drogach publicznych. Takie postępowanie pozwoli na prawidłowe kształtowanie i rozwój sieci drogowej województwa lubelskiego i zapobiegnie tak dalece krzywdzącym, niedopuszczalnym przesunięciom obciążeń budżetowych, oraz bezzasadnej marginalizacji, do jakich może dojść w przypadku mieszkańców naszego powiatu. (opr. pk)