Zagrożenie większe niż kopalnia?

Został wyhodowany sztucznie. Z jednego osobnika można otrzymać kilkaset nowych, a młode już po dwóch miesiącach są gotowe do składania kolejnych jaj. Poleskiemu Parkowi Narodowemu, po kopalni węgla, przybył nowy śmiertelny wróg. Nazywa się rak marmurkowy.

Dotychczas potwierdzono jego występowanie w jeziorach Miejskim i Kleszczów w Lasach Parczewskich. To w linii prostej niecałe 15 kilometrów od granic Poleskiego Parku Narodowego.

– Ten gatunek powstał w akwarystyce w wyniku mutacji. Z jednego osobnika można otrzymać kilkaset nowych, przy czym młode już po ok. 2-3 miesiącach same produkują jaja – czytamy na stronie PPN-u. – Brak samców u tego gatunku powoduje, że nie można zastosować metod feromonowych czy wprowadzić jako konkurencji genetycznie zmodyfikowanych samców. Rak ten bez większego problemu, konkurencyjnie zniszczy każdy znany gatunek raka występujący w polskich wodach (rak szlachetny, rak błotny). Z rakiem marmurkowym nie radzą sobie także drapieżne gatunki ryb występujące w naszych zbiornikach (sum europejski, szczupak, sandacz, okoń).

Należy się spodziewać, że we wspomnianych wyżej jeziorach znajduje się największa znana populacja raka marmurkowego, licząca co najmniej kilkadziesiąt tysięcy osobników, przy czym liczba ta będzie się zwiększała kilkakrotnie z każdym rokiem. Raki marmurkowe można spotkać także na obszarach lasów, w terenach trudno dostępnych, bagiennych. Podobnie jak inny gatunek inwazyjny – rak luizjański, ten również kopie nory, dzięki czemu jest w stanie przemieszczać się nie tylko wodą, ale i lądem, a także przetrwać okresową suszę (oddycha tlenem rozpuszczonym w wodzie znajdującej się w glebie).

Może się przemieszczać lądem na odległość kilku kilometrów. Po drodze może wykorzystywać do przetrwania nawet niewielkie kałuże. Należy pamiętać, że do inwazji wystarczy 1 osobnik, ponieważ gatunek ten rozmnaża się dzieworodnie (bez obecności samców). Brak reakcji ze strony człowieka spowoduje, że rak marmurkowy przyczyni się do zagłady obszarów wodno-błotnych (masowe ginięcie płazów, gwałtowna degradacja ekosystemów wodnych, zanikanie zbiorników wodnych).

Zagrożenie to jest także bardzo realne w przypadku Poleskiego Parku Narodowego, dlatego każde spotkanie osobnika tego gatunku na terenie Parku należy zgłosić do dyrekcji, a w miarę możliwości należy dostarczyć do naszego Ośrodka Rehabilitacji Zwierząt w Starym Załuczu lub Ośrodka Dydaktyczno-Administracyjnego w Urszulinie (dyrekcja Parku). Natomiast informacje o raku marmurkowym spoza terenu Poleskiego Parku Narodowego proszę przekazywać do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Lublinie.

Główne cechy charakterystyczne raka marmurkowego: ubarwienie marmurkowe przeważnie zielono-brązowe z kremowymi plamami, brak grzbietu wzdłuż środka dzioba (wklęśnięcie), końce (szczyty) szczypiec pomarańczowe, wewnętrzne krawędzie zamkniętych szczypiec nie przylegają do siebie szczelnie. (bm)