Odkopali szkielet biskupa

Niezwykle ważne odkrycie chełmskich archeologów. W kryptach pod Bazyliką NNMP odkopano szczątki jednego z najważniejszych biskupów unickich, Jakuba Suszy. Lada dzień pochówek zostanie wyeksponowany dla osób zwiedzających krypty.

W lipcu br. rozpoczął się kolejny sezon badań archeologicznych w kryptach pod Bazyliką NNMP w Chełmie. Prace są możliwe dzięki zaangażowaniu parafii oraz wsparciu finansowym chełmskiego ratusza. W ubiegłym tygodniu naukowcy na czele ze Stanisławem Gołubem, chełmskim archeologiem, dokonali niezwykłego, bardzo ważnego odkrycia.

Chodzi o grób, najprawdopodobniej Jakuba Suszy, jednego z dwóch najważniejszych biskupów unickich (obok biskupa Porfiriusza Skarbka-Ważyńskiego), którzy u nas rezydowali. Biskup Susza żył w latach 1610 – 1687. Jest autorem wielu publikacji. Jak mówi S. Gołub – spopularyzował on kult Matki Boskiej Chełmskiej, a jego zasługą jest m.in. koronacja cudownego obrazu.

To, że biskup Susza jest pochowany w kryptach, było wiadome. Naukowcy spodziewali się pochówku w tym miejscu, ponieważ dysponują testamentem, w którym duchowny sam opisał, gdzie ma być jego grób. Lokalizację wskazywały też wykonane w ubiegłym roku odwierty i badania georadarowe.

Grób biskupa Suszy oznaczono numerem 94 (tyle ważnych, szczególnych pochówków naukowcy zewidencjonowali w czasie swoich badań, ale do tego dochodzą jeszcze inne szczątki pochowane w kryptach). S. Gołub mówi, że grób biskupa znajdował się przy ołtarzu w dawnej cerkwi, która funkcjonowała od XIII wieku przez czasy prawosławne, a potem unickie.

– Miejsce, w którym pochowano biskupa Suszę jest szczególne – mówi S. Gołub. – W swoim testamencie napisał on, że chce być pochowany bardzo skromnie i jak najbliżej ołtarza. O tym, że to grób z XVII wieku świadczy fakt, że szczątki pochowane były w sześciokątnej, drewnianej trumnie. Układ pochówku jest kolejnym dowodem na to, że pochowany jest tu duchowny. Szkielet skierowany był czaszką na zachód, czyli w stronę wejścia do świątyni – w ten sposób kapłani witali wiernych.

Z kolei parafianie chowani byli odwrotnie, z głowami skierowanymi do ołtarza. Natomiast o tym, że mamy do czynienia z pochówkiem biskupa świadczy fakt, że na głowie były pozostałości nakrycia głowy ze złoceniami.

Poza tym są jeszcze aplikacje z taśmy wyszywanej srebrnym, lub też złotym drutem oraz fragment prostokątnego szkaplerza. Szczątki będą poddane badaniom antropologicznym, po których zostaną wyeksponowane do zwiedzania. Badania te dostarczą nam więcej informacji. Trzeba zaznaczyć, że trumna była wkopana dosyć płytko.

Badania antropologiczne przeprowadzi dr Beata Borowska, antropolog z Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego.

Grób, w którym pochowany jest najprawdopodobniej biskup Jakub Susza, ma być wyeksponowany w najbliższym czasie, tak, aby mogły go zobaczyć osoby zwiedzające krypty pod Bazyliką (zwiedzanie odbywa się w weekendy, a prace archeologów w sezonie letnim trwają od poniedziałku do piątku). (mo)