Budują drogę, znaleźli ludzkie szczątki

Szokującego odkrycia dokonano w trakcie przebudowy drogi powiatowej w Siedliskach Drugich (gmina Fajsławice). Blisko domów odkryto kilka szkieletów, w tym na pewno szczątki dwójki dzieci.

O odkryciu ludzkich kości w Siedliskach Drugich poinformowali chełmską delegaturę Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Lublinie przedstawiciele firmy Wod-Bud, która wykonuje przebudowę drogi powiatowej Suchodoły-Siedliska-Ksawerówka (gmina Fajsławice). W efekcie na wspomnianym odcinku przeprowadzone specjalistyczne badania archeologiczne. Kierował nimi mgr Michał Kubera z Lubartowa. – Badane cmentarzysko zlokalizowane jest bezpośrednio przy drodze przebiegającej przez Siedliska Drugie – informuje Paweł Wira, dyrektor chełmskiej delegatury WKZ w Lublinie. – Pierwotnie musiało być to niewielkie wzniesienie, przekształcone w przeszłości w związku z budową drogi, linii elektrycznej oraz współczesną zabudową działki – dodaje.

Podczas badań archeologicznych znaleziono osiem pozostałości grobów, a także dwa niewielkie skupiska kości. – Zadokumentowano groby w formie szczątkowej, orientowane w linii zachód-północny zachód, wschód-południowy wschód, z głowami skierowanymi w kierunku północno-zachodnim. W sześciu jamach grobowych zachowały się części szkieletów, obejmujące kończyny dolne. Były to pochówki osób dorosłych oraz dwojga dzieci. Spośród dwóch kolejnych pochówków dzieci jeden był uszkodzony w obrębie obręczy barkowej i czaszki, drugi miał naruszone kończyny dolne. Dwa skupiska zawierały szczątki kostne bez zachowanego układu anatomicznego – dodaje Wira.

Mimo dużego zniszczenia cmentarza ustalono, że jamy grobowe miały kształt wydłużony, zbliżony do prostokąta. – Były to groby pojedyncze. Zmarłych układano na wznak, z głową na zachód lub północny zachód. Ciała dzieci miały ręce zgięte w łokciu i ułożone na klatce piersiowej. Nie stwierdzono śladów trumien. Nie znaleziono również zabytków ruchomych, pozwalających na ustalenie chronologii cmentarza – dowiadujemy się.

Jak informuje chełmski konserwator zabytków źródła archiwalne nie wspominają o cmentarzu w tym miejscu. Na mapach z 1801 lat 1804 miejsce to oznaczone było krzyżem, na mapach późniejszych krzyża już nie naniesiono. – Obecnie na terenie posesji znajduje się drewniany krzyż. Brak jest również informacji, potwierdzających ewentualne istnienie w przeszłości świątyni w bliskim sąsiedztwie odkrytego cmentarza, z którą można byłoby wiązać odkryty cmentarz – mówi Wira.

Autorzy badań wysuwają dwie hipotezy założenia nekropolii. Jedna z nich wiąże cmentarz z obecnością w Siedliskach i okolicy braci polskich, którzy w tym miejscu mogli chować swoich zmarłych. Wspólną cechą nekropolii ariańskich jest ich sytuowanie na wzniesieniach i z dala od ludzkich siedzib. W miejscowej tradycji nie są jednak znane przekazy o mogile ariańskiej. Drugą przyczyną powstania w tym miejscu cmentarza mogła być zaraza wśród mieszkańców Siedlisk. – W takiej sytuacji cmentarz zakładano również z dala od terenów zasiedlonych, zaś miejsce upamiętniano krzyżem – zauważa dyrektor i dodaje: – Na obecnym etapie nie jest możliwe określenie chronologii i zasięgu odkrytego cmentarza.

Autorzy badań za bardziej prawdopodobną uznają koncepcję ariańską i datują go na drugą połowę XVI wieku do połowy XVIII w. Zasięgu cmentarza nie znamy. Ekshumowano tylko pochówki, które były w pasie drogowym, a na które natrafiono przypadkowo. Krzyż postawiony na skarpie może sugerować, że pochówki ciągną się w kierunku domu nr 152. Jest to już jednak działka prywatna. Nie wiemy także, czy cmentarz rozciągał się w kierunku przeciwnym, czyli pod obecną drogą – informuje Paweł Wira.

Ekshumowane szczątki zostały już przeniesione na cmentarz rzymskokatolicki w Siedliskach Drugich. (kg)

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here