Deficyt na zapas

Chełmscy radni bez głosu sprzeciwu przyjęli budżet na 2023 rok, zakładający deficyt w wysokości aż 66,6 mln zł. W ratuszu zapewniają, że będzie on sukcesywnie zmniejszany, ale na razie musieli zabezpieczyć w budżecie pieniądze na planowane inwestycje. A jest ich naprawdę dużo, nawet w „wariancie minimum”.

– Budżet na 2023 rok nie jest ani dobry, ani zły, tylko skrojony w sposób jedyny i możliwy, aby zapewnić kontynuację obranego wcześniej kierunku rozwoju – oznajmił na sesji 22 grudnia ub.r. Jakub Banaszek, prezydent Chełma. – Budżet ten jest najtrudniejszy w mojej kadencji. Założyliśmy w nim duży deficyt, ale na pewno nie będziemy chcieli z niego skorzystać. Powstał, ponieważ samorząd złożył wiele wniosków do różnych programów i zasady są proste – trzeba zabezpieczyć w budżecie 50 procent dofinansowania, choć ewentualna dotacja może wynieść 80, 90 procent. Aby móc realizować te zadania, musimy najpierw zabezpieczyć odpowiednie środki w budżecie. Później zostanie to skorygowane, a deficyt zmniejszony.

Szczegóły budżetu na 2023 rok wyłożyła radnym Marzena Guzowska, skarbnik miasta Chełm. Miejskie dochody zaplanowano na 442 mln 582 tys. zł, wydatki na 509 mln 258 tys. zł, a deficyt na 66,6 mln zł. Rezerwa ogólna wynosi 2,2 mln zł, a celowa 5,1 mln zł.

Przed głosowaniem radnych w sprawie przyjęcia budżetu na 2023 rok prezydent Banaszek zwrócił uwagę na jedną z większych trudności, z którą boryka się teraz samorząd, czyli ogromny roczny wzrost kosztów obsługi długu (poszybowały z 3,7 mln zł do ponad 15 mln zł). Miasto weszło w 2023 rok z zadłużeniem na poziomie 150,5 mln zł, ale prezydent Chełma przypomniał, że samorząd redukuje zobowiązania i po raz pierwszy od 30 lat się nie zadłuża. Zanim chełmscy radni zagłosowali nad projektem budżetu, zapoznano ich jeszcze z pozytywnymi opiniami w tej sprawie Regionalnej Izby Obrachunkowej, stałych komisji rady miasta oraz rad osiedli.

W tym ostatnim przypadku pozytywne opinie w sprawie przyszłorocznego projektu budżetu wydało 8 z 10 rad osiedli (negatywne opinie pochodziły ze osiedli Słoneczne i Śródmieście). Chełmscy radni przyjęli budżet na 2023 rok 15 głosami „za” (Maciej Baranowski, Kamil Błaszczuk, Longin Bożeński, Mirosław Czech, Elżbieta Ćwir, Ryszard Dżaman, Agata Fisz, Adam Kister, Mariusz Kowalczuk, Piotr Krawczuk-Vel-Walczuk, Joanna Lis, Irena Machowicz, Agnieszka Ostrowska, Edyta Rożek, Dorota Rybaczuk), przy 5 głosach wstrzymujących (Piotr Jabłoński, Tomasz Kazimierczak, Stanisław Mościcki, Tomasz Otkała, Marek Sikora). Żaden z radnych nie głosował przeciw budżetowi na 2023 r., na sesji nieobecnych było 3 radnych (Dariusz Grabczuk, Katarzyna Janicka, Piotr Malinowski).

Podczas tych obrad nie było gorących dyskusji nad planowanymi na 2023 rok zadaniami, ale na poprzedzających sesję komisjach radni dopytywali m.in. o to, czy wystarczy pieniędzy na oświatę (zdaniem S. Mościckiego wydatki na ten cel kolejny rok z rzędu zostały niedoszacowane), a także o to, czy zabezpieczono pieniądze na podwyżki wynagrodzeń m.in. dla pracowników chełmskiego muzeum.

Skarbnik miasta zwróciła wtedy uwagę, że radni mieli możliwość podwyższyć dochody miasta podnosząc stawki podatków od nieruchomości, ale nie zrobili tego, a w związku z tym miasto będzie musiało „racjonalnie gospodarować pieniędzmi”. Radny Marek Sikora stwierdził, że nie podoba mu się takie przerzucanie winy i upraszczanie problemu, bo przecież niepodnoszenie podatków i nastawienie na realizację wielu inwestycji było przyjętym w ostatnich latach sposobem miejskiej polityki.

Radny Stanisław Mościcki też uznał takie stawianie sprawy za „nieeleganckie” i stwierdził, że urzędnicy popełnili błąd składając projekty uchwał dotyczące podwyżek podatków już po złożeniu projektu budżetu na 2023 r., bo gdyby zrobili to miesiąc wcześniej, to być może ta trudna do podjęcia decyzja radnych w tej sprawie byłaby inna. Prezydent Banaszek uznał to jednak za autonomiczną decyzję radnych i zapewnił, że w ratuszu robią, co mogą, aby realizować zaplanowane inwestycje, nie zaniedbując przy tym innych obszarów.

Kilka dni po sesji, za pośrednictwem swojego fejsbukowego profilu, wymienił szereg przedsięwzięć, które chciałby realizować. Ten „plan inwestycyjny” (zamieszczony poniżej) przewiduje wersję „minimum” oraz „optymalną” i nie obejmuje tylko 2023 r. Część wymienionych zadań rozpoczęto w 2022 r., a w tym roku mają one być kontynuowane. Pozostałe inwestycje – jak informuje prezydent Chełma – mogą zostać rozpoczęte w tym roku, a zakończyć się do 2025 r. J. Banaszek mówi, że „wszystko zależy od przebiegu inwestycji i decyzji administracyjnych”. (mo)

Zamieszczony przez prezydenta Chełma plan inwestycyjny w wersji „minimum”: – dokończenie rewitalizacji Parku Miejskiego; dokończenie rewitalizacji Placu Łuczkowskiego wraz z budową nowej kamienicy (w miejsce zielonej budki); dokończenie rewitalizacji kaplicy św. Mikołaja; budowa stadionu lekkoatletycznego (umowa podpisana); przebudowa młyna Michalenki na miejski teatr; termomodernizacja SP nr 3, SP nr 5, SP nr 7, SP nr 8, IV LO; przebudowa ulicy Wiercieńskiego i Bazylany (wniosek złożony), remonty ulic: Mościckiego, Starościńskiej, Litewskiej, Słowackiego (w części); rozpoczęcie prac nad przebudową ulic: AWP, AK, Zawadowka, Włodawskiej, Hrubieszowskiej, Lubelskiej, Lwowskiej, Ceramicznej, Szpitalnej, wiaduktu Rejowiecka / AK; remonty ulic: Kossaka, Skłodowskiej-Curie, Piaskowej; zadania z budżetu obywatelskiego 2023; rewitalizacja skwerów (oczekiwanie na zmianę promesy z BGK); rewitalizacja Parku Międzyosiedlowego (oczekiwanie na zmianę promesy z BGK); przebudowa dróg na osiedlu Zachód; kolejne boiska sportowe (pod warunkiem otrzymania dotacji). Dodatkowe przedsięwzięcia przewiduje „optymalna” wersja planu inwestycyjnego chełmskiego ratusza, a w niej są: przebudowa dwóch miejskich kamienic na mieszkania komunalne; dalsze prace nad obwodnicą południową; przygotowanie dokumentacji przebudowy kolejnych ulic; przebudowa ul. Wolwinów; przebudowa ulic: Gajowej, Kosynierów, Fabrycznej, Przemysłowej, Piwnej (realizacja pod warunkiem otrzymania dofinansowania); wymiana miejskiego oświetlenia (oczekiwanie na ogłoszenie programu); dokumentacje na projekty strategiczne: zagospodarowanie Kumowej Doliny, rewitalizacja Glinianek, miejski monitoring, Park na Górce i Ogródek Jordanowski; przebudowa miejskiego stadionu (pod warunkiem otrzymania dofinansowania), kilkanaście innych dokumentacji technicznych.