Ochotnicza Straż Pożarna w Żmudzi powstała wiosną 1926 r. z inicjatywy mieszkańców wsi: Stanisława Dychy, Aleksandra Łysakowskiego, Stanisława Łomota oraz Józefa Kubańskiego. Zwerbowali oni 35 członków czynnych, kompletując pluton pożarniczy, składający się z trzech sekcji. Zarząd straży tworzyli: Stanisław Dycha – naczelnik, Aleksander Łysakowski – prezes, Stanisław Łomot – sekretarz.
Na początku działalności sprzęt pożarniczy był skromny. Składał się z ręcznej sikawki, dwóch beczkowozów i kilku bosaków. Później, dzięki dotacji Zarządu Gminy Żmudź, zakupiono hełmy strażackie, pasy bojowe i toporki. Sprzęt przechowywano w budynku Zarządu Gminy.Ćwiczenia straży odbywały się na placu, na którym znajdował się przebudowany dom ludowy wraz z remizą. W 1928 r. zarząd OSP, odczuwając brak odpowiednich pomieszczeń i świetlicy, zorganizował loterię i zabawę ludową. Dochód z tych wydarzeń pozwolił częściowo sfinansować zakup budynku mieszkalnego, który następnie przerobiono na świetlicę i remizę. W tym samym roku powstała orkiestra dęta, składająca się z 15 członków straży. Instrumenty kupiono ze składek własnych, a kapelmistrzem został podoficer orkiestry wojskowej z Chełma – Władysław Rybicki. Orkiestra przez wiele lat uczestniczyła w uroczystościach państwowych, defiladach, zabawach i weselach.
Wielką sympatyczką straży była Stanisława Bednarczyk, nauczycielka szkoły w Żmudzi. Zorganizowała ona zespół artystyczny, który wspólnie z orkiestrą przyczyniał się do pozyskiwania środków na działalność straży.
W czasie II wojny światowej działalność OSP praktycznie ustała. W 1941 r. okupant powołał przymusową straż pożarną, do której zmobilizowano wcześniejszych członków. Po wyzwoleniu organizacją straży zajął się Bolesław Bielecki. Dzięki jego staraniom w szeregi OSP wstąpiła zarówno młodzież, jak i starsi mieszkańcy. Powołano nowy zarząd: Bolesław Bielecki – naczelnik, Marian Kostka – prezes, Józef Konc – sekretarz.
W 1949 r., dzięki dotacji gminy oraz wsparciu mieszkańców, zakupiono pierwszą motopompę M-200 marki „Skamielka”. Pożary w tym okresie były częste, a straż pełniła całodobowe dyżury. W 1962 r. jednostka otrzymała samochód bojowy Star oraz motopompę M-800. W latach 60. straż dysponowała już pełnym wyposażeniem i umundurowaniem. Z inicjatywy zarządu (Czesława Skrzyńskiego, Jana Czajczyka, Kazimierza Tokarskiego i Edwarda Listowskiego), rozpoczęto budowę remizy strażackiej ze świetlicą w czynie społecznym. W latach 70. budynek rozbudowano o piętro oraz garaże dla pojazdów. W uznaniu zasług strażaków w 1969 r. społeczeństwo Żmudzi ufundowało jednostce sztandar, który w 1974 r. został odznaczony Złotym Medalem „Za Zasługi dla Pożarnictwa”.
W latach 60-tych funkcjonowała również Żeńska Drużyna Pożarnicza, której dowódcą byłą Kazimiera Kret zd. Czajczyk.
W 1981 r. jednostka otrzymała samochód Star 244 wraz z wyposażeniem. W 2003 r. zakupiono samochód Lublin, w 2008 r. samochód gaśniczy Mercedes GBA 2/26, a w 2026 r. STOLARCZYK/RENAULT MDB3.
W 1995 r. OSP Żmudź została włączona do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego. Działa na terenie gminy, powiatu i województwa, uczestnicząc w akcjach gaśniczych oraz usuwaniu skutków klęsk żywiołowych i wypadków. Druhowie nieśli pomoc podczas ogromnych powodzi w latach 1995 i 2010. W 2004 r. powstały pierwsze Młodzieżowe Drużyny Pożarnicze (chłopięca i dziewczęca). Czterech ich członków zasiliło później szeregi OSP. Kolejne drużyny utworzono w 2012 oraz 2023 r. Drużyna dziewczęca zajęła w 2023 r. drugie miejsce w zawodach powiatowych. W 2019 r. powstała kobieca drużyna OSP Żmudź, która już w tym samym roku zajęła drugie miejsce w powiatowych zawodach sportowo-pożarniczych. Naczelnicy OSP Żmudź od wyzwolenia: Bolesław Bielecki, Edward Czajczyk, Władysław Wroński, Czesław Skrzyński, Karol Wdowiuk, Zbigniew Narolski, Daniel Olszewski. Prezesi: Marian Kostka, Józef Dycha, Jan Czajczyk, Jacek Raczkiewicz.
