20 lat Chełmskiej Grupy Literackiej „Lubelska 36”. SYLWETKI (8/15)

Stanisław Koszewski

Stanisław Koszewski

Fraszkopisarz, satyryk, autor wierszy i piosenek. Urodził się 10 grudnia 1936 roku w Suchawie w powiecie włodawskim. Ukończył Liceum Ogólnokształcące w Lublinie (1964), Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, uzyskując tytuł magistra ekonomii (1972), oraz studia podyplomowe w Szkole Głównej Planowania i Statystyki w Warszawie (1979). Wieloletni kierownik jednostek finansowych we Włodawie i Chełmie. W latach 1978-2002 dyrektor Banku Gospodarki Żywnościowej w Chełmie. Po przejściu na emeryturę został członkiem Chóru Ziemi Chełmskiej „Hejnał” im. Mieczysława Niedźwieckiego. Od 2004 roku jest członkiem Chełmskiej Grupy Literackiej „Lubelska 36” (w latach 2007-2009 był jej skarbnikiem).

 

W młodości amatorsko reżyserował sztuki teatralne (1952–1956). Sporadycznie tworzył piosenki i pisał okolicznościowe wiersze, które przy akompaniamencie akordeonu prezentował w trakcie rodzinnych i regionalnych uroczystości. Dopiero po przejściu na emeryturę i po nawiązaniu towarzyskich kontaktów z nestorem chełmskich literatów Longinem Janem Okoniem „zaczął zgłębiać tajemnice wiersza i doskonalić swoją twórczość”. Prawie od początku uczestniczy w różnorodnych, często scenicznych, działaniach Chełmskiej Grupy Literackiej „Lubelska 36”, w trakcie których, z wrodzonym talentem aktorskim, prezentuje swoje wiersze, fraszki i piosenki.

Debiutował w Piśmie Literacko-Artystycznym „Egeria” (nr 1/2004) wierszem Cnota i piosenką Tomek i Miś (tekst i muzyka). Nakładem wydawnictwa TAWA ukazał się jego debiutancki tomik fraszek pod tytułem Bez retuszu (2005). Potem wydał następne: Bez pudru (Drukarnia „Kresowa”, 2011) i Bez bawełny (Drukarnia San Solution Sp. z o.o., 2014). W 2023 roku ukazał się jego pierwszy samodzielny zbiór wierszy Barwy wzruszeń (Drukarnia Mazowieckie Centrum Poligrafii). Jego utwory ukazały się w kilkunastu almanachach i antologiach poetyckich oraz były wielokrotnie publikowane w chełmskiej „Egerii”. Kilka utworów zamieściły też pisma ukraińskie i litewskie w tłumaczeniach na te języki.

Spod jego ręki wyszło opracowanie spuścizny literackiej Zbigniewa Uchnasta pt. Gorycz życia (TAWA, 2010). Zawiera ono wiersze, fraszki, aforyzmy i publicystykę byłego członka Armii Krajowej, skazanego przez Sąd Rejonowy w Lublinie na karę śmierci, którą zamieniono po roku na dożywocie. W wyniku amnestii w 1956 roku Zbigniew Uchnast wraz z tysiącami więźniów politycznych odzyskał wolność.

Stanisław Koszewski zebrał również materiały z sesji naukowej zorganizowanej w Chełmie, poświęconej ludobójstwu dokonanemu przez nacjonalistów ukraińskich na narodzie polskim zamieszkałym na Kresach Wschodnich II Rzeczypospolitej w latach 1939-1946. Opracowanie to ukazało się w roku 2010 pod tytułem Pamięć i nadzieja. Przygotował do druku i opatrzył wstępem wspomnienia Haliny Leśnej O godne życie (TAWA, 2006).

Za działalność społeczną i literacką otrzymał nagrodę im. Andrzeja Kazimierza Jaworskiego w kategorii mecenas kultury (Chełm 2002), Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1986), Złoty i Brązowy Krzyż Zasługi (1979, 1974), Brązowy i Złoty Wawrzyn Literacki (2008, 2012) oraz Zasłużony Popularyzator Pieśni Chóralnych (2004).

Stanisław Koszewski od kilku lat pisze wspomnienia, a w nich, jak mówi, odnosi się do wielu wydarzeń niełatwej historii naszego kraju od czasów II wojny światowej po dzień dzisiejszy. Zapewne będą w tych wspomnieniach decyzje i dylematy związane z wyborem pracy zawodowej, miejsca zamieszkania, udziału w życiu społecznym. Dla wielu będzie to interesująca opowieść o losach wiejskiego chłopca, który dzięki własnej pracy, uporowi i zawodowej ambicji został bankowcem.

Wspomnienia i tragiczne przeżycia II wojny światowej powróciły do niego w ostatnich latach ze zdwojoną siłą. Jako naoczny świadek tamtych dni zaangażował się w działalność upamiętniającą te mroczne czasy. Należy do Stowarzyszenia Pamięć i Nadzieja, którego dziełem jest Pieta Wołyńska upamiętniająca rzezie Polaków na terenie II RP. Jest Wiceprezesem Zarządu Okręgowego Związku Kombatantów i Byłych Więźniów Politycznych w Chełmie oraz członkiem Chełmskiego Towarzystwa Naukowego i Stowarzyszenia Rocznik Chełmski.  Waldemar Taurogiński

 

Stanisław Koszewski

– wybrane wiersze i fraszki –

Fontanna

Tęczowymi kroplami

pieści dziecięce rączki

przemywa gwiazdom wzrok

przywraca rześkość obliczu księżyca

strudzonym wędrowcom

niesie radość

z przebytej drogi

a wonnym powiewem

usłużny zefir

owiewa skroń

 

Spotkanie

W cieniu

oczekującego poranka

muzyczna cisza

z komarem w dominancie

poeci

skupieni

sycą płomień

a woń kadzideł

snuje pasmo nadziei

gdy zabrzmi akord

świtania pieśń powróci

echem ciepłej pieszczoty

 

 O cnocie

Rącznym rumakiem

niepowstrzymanie pędzi czas

usiłuję tchnąć iskrę

w dumne dziedzictwo

dodać światła ognisku Amora

by cnocie

co rozum kocha

drogę oświetlić

aby nietknięta

w zmysłowej otchłani

strzegła świętości

dobierając paliwo

godne homo sapiens

 

 Jakie to proste

Wziąć się do roboty,

a znikną kłopoty.

 

Mnogość

Powiem bez euforii

ilu historyków, tyle historii.

 

Cnotliwy

Pokaż garść złota,

a pryśnie cnota.

 

Studia

Jej poezja to za mało,

chce studiować także ciało.

 

Lekkomyślność

Początek niewinny,

i koniec dziecinny.

News will be here